T́m v – Lm. Antôn Nguyn Văn Tiếng

(Trích dẫn từ ‘Suy Gẫm’ – Cánh Đồng Truyền Giáo)

T̀M VỀ CHÍNH M̀NH

Khi con người sai lầm, con người phạm tội, con người “chạy trốn” chính ḿnh! Khi ấy, con người không muốn nghe tiếng nói lương tâm, tiếng nói từ sâu thẳm ḷng ḿnh.

Nhiều kẻ lún sâu vào sai lầm, vào tội ác, nhưng vẫn sống an nhiên như người thánh thiện. Họ đă rời xa con người thật của họ. họ sống trong lớp vỏ b́nh an giả tạo. Với loại người này, họ không c̣n con đường về nẻo thiện lương. Họ đánh mất chính ḿnh. Họ đánh mất nhân tính. Có những vụ án giết người, mà kẻ tội phạm kể lại tội ác ḿnh làm khi đứng trước vành móng ngựa thật b́nh thản đến lạ lùng!

“Sai lầm là thường t́nh của con người”. Để “nhận ra ḿnh sai lầm”, cần phải khiêm nhường.

Không khiêm nhường không thể thấy ḿnh sai. Không thấy ḿnh sai th́ cứ cho ḿnh đúng. Cứ cho ḿnh đúng là kiêu ngạo. Mà kiêu ngạo th́ đối nghịch lại khiêm nhường… cái ṿng lẫn quẫn ấy cản trở con người bước vào con đường nội tâm. Không đi vào nội tâm, không thể t́m về chính ḿnh được.

Đi vào nội tâm là lúc con người hồi tâm lại, và nh́n đoạn đường ḿnh đă đi qua. Để xem ḿnh đang đi về đâu. Có hồi tâm mới có hối hận. Không giọt nước mắt ăn năn sám hối nào rơi xuống mà con người không nh́n sâu vào tận đáy ḷng ḿnh. Đó chính là lúc t́m về chính ḿnh thật sự.

T̀M VỀ GIA Đ̀NH

“Không ai là một ḥn đảo”. Ngay cả những người đă “phủi bụi trần” để khép ḿnh vào “bốn bức tường” tu viện, vẫn cần có t́nh người. T́m về gia đ́nh - hay đại gia đ́nh - là mở rộng tấm ḷng để sống có trách nhiệm với cha mẹ, anh em, người thân, tha nhân, đoàn thể, cộng đồng…

Trong câu chuyện Tin Mừng hôm nay, đứa con hoang đàng đă t́m về  không phải v́ nhớ thương cha mẹ hay anh em trong nhà, mà v́ cái bụng đói, v́ cuộc sống quá gian nan, nhục nhă. Lư do t́m về chỉ nhắm tới lợi ích riêng ḿnh, c̣n rất ích kỷ. Khi ra đi với lư do ích kỷ, t́m về cũng với lư do ích kỷ. Động lực sám hối chưa sâu xa. Chính v́ lư do đó mà người anh trong câu chuyện đă không thể chấp nhận được. “C̣n thằng con của cha đó, sau khi đă nuốt hết của cải của cha với bọn điếm, nay t́m về, th́ cha lại giết bê béo ăn mừng!” (Lc 15,30)

Nhưng, cũng chính v́ lư do non nớt, trẻ con đó, mà t́nh cha càng nổi bật, càng lớn lao. Bất kể là v́ lư do ǵ, miễn là đứa con biết ăn năn sám hối, biết t́m về gia đ́nh. Người cha không nói rằng đứa con trai lớn đă nghĩ sai, nhưng chỉ nói lên lư do đứa con lầm lỗi cần được thương xót. Nó đang cần t́nh thương. Và dù cho thế nào, nó vẫn là đứa con mà ông hết mực thương yêu. Và t́nh yêu đó không có sức mạnh nào lay chuyển. Và người cha muốn đứa con trai lớn ḿnh phải hiểu và chấp nhận em ḿnh với tấm ḷng bao dung cao cả như vậy. “Yêu thương em ḿnh như t́nh cha”. Điều này, chúng ta gặp thấy nơi giới luật yêu thương của Chúa Giêsu: “Các con hăy yêu thương nhau như Thầy yêu thương chúng con”.

Và đó, chính là ư nghĩa của việc t́m về gia đ́nh. Không có nơi nào con người nương tựa vững chắc như mái ấm gia đ́nh. Trong sự bảo vệ, đùm bọc của t́nh cha nghĩa mẹ. Đó c̣n là h́nh ảnh của “gia đ́nh Chúa Giêsu”, của “đại gia đ́nh nhân loại”. T́nh thương anh em phải được nâng cao lên, hơn tầm nh́n của người anh trong câu chuyện Tin Mừng này. V́ đó là Đại Gia Đ́nh Thiên Chúa. “Một Đức Tin, một Phép Rửa, một Thiên Chúa là Cha”.

T̀M VỀ BÊN CHÚA

Trong cuộc đời, có những cuộc t́m về bị chối từ, nhưng với Thiên Chúa th́ không, ṿng tay của Ngài luôn rộng mở.

Điều Ngài muốn duy nhất, là con người biết ăn năn, sám hối. Sự sám hối có khi c̣n rất nông cạn, c̣n rất đời thường, c̣n rất vật chất, c̣n v́ cái lợi trước mắt. Nhưng căn bản là nhận ra rằng Chúa chính là nơi con người nương tựa thật sự. Không t́m về nơi đâu khác, mà t́m về chính Thiên Chúa. Và tin tưởng rằng Chúa vẫn hằng yêu thương tha thứ.

Sự t́m về của Giuđa Ít-ca-ri-ốt là sự t́m về dang dở.

Giuđa biết “t́m về chính ḿnh”. Anh ta đă “nh́n lại ḿnh” và đau khổ. Anh có sám hối. Đó là một khởi đầu rất tốt. Giuđa thật can đảm. Sự t́m về với chính ḿnh của Giuđa thật tuyệt vời. Nhưng thật đáng tiếc, những bước tiếp theo lại thất bại. Thật tội nghiệp cho Giuđa, anh đă không đến được với Chúa v́ anh không h́nh dung được t́nh yêu Chúa bao la đến mức có thể tha thứ tội tày trời của anh!

Có người bảo rằng thật tiếc là kết thúc cuộc đời của Giuđa “không có hậu”. Nếu Giuđa tin vững vào T́nh Yêu của Chúa, không ngă ḷng trông cậy, phần kết luận sẽ khác! Thí dụ như Giuđa không tự tử, Giuđa khóc lóc hối hận một đời như thánh Phêrô. Rồi Giuđa sau này rao giảng về Chúa phục sinh, lời lẽ của Giuđa sẽ mạnh mẽ: “Tôi đă từng bán Chúa! Tôi đă chen vào đám đông và đứng chứng kiến người ta đóng đinh Chúa trên Thập Giá. Trong khoảnh khắc t́nh cờ từ trên Thập Giá Chúa đă nh́n thấy tôi. Đôi mắt Ngài nhân từ, đượm buồn nhưng rất âu yếm…”. Và cuối cùng, Giuđa đă bị treo cổ v́ đă rao giảng về Giêsu đă chết và đă Phục Sinh, chứ không phải tự treo cổ v́ tuyệt vọng! Kết thúc được như vậy cuộc đời Giuđa thật đẹp biết bao!

Có thể sự hối hận của Giuđa quá muộn màng. Cách sống của Giuđa quá biệt lập trong “gia đ́nh các môn đệ. Khi Giuđa biết “t́m về chính ḿnh” và sám hối ăn năn, Giuđa lại cảm thấy lẻ loi, mang nặng mặc cảm tội lỗi với Chúa và với anh em. “Một trong các môn đệ của Chúa Giêsu là Giuđa Ít-ca-ri-ốt, kẻ sẽ nộp Người, liền nói: ‘Sao lại không bán dầu thơm đó lấy ba trăm đồng bạc mà cho người nghèo?’ Y nói thế, không phải v́ lo cho người nghèo, nhưng v́ y là một tên ăn cắp: y giữ túi tiền và thường lấy cho ḿnh những ǵ người ta bỏ vào quỹ chung” (Ga.12.4-6). Bước tiếp theo “t́m về gia đ́nh”, ḥa nhập vào “cộng đoàn môn đệ là không thể được. Giuđa không thể nào chịu nổi sự lạc lỏng, cô đơn, có khi là “búa ŕu” của “dư luận” ngay trong “gia đ́nh môn đệ, không c̣n con đường t́m về bên Chúa được nữa, Giuđa đă chọn con đường tự tử. Giuđa không đủ niềm tin để chỗi dậy.

Hăy thử tưởng tượng đứa con trai hoang đàng trong câu chuyện Tin Mừng hôm nay đă “không dám” về gặp thẳng cha ḿnh, mà về gặp anh ḿnh để “thăm ḍ” xem cha ḿnh có thể “nhận” ḿnh không, th́ người anh sẽ phản ứng ra sao? Dựa vào phần kết câu chuyện, chắc chúng ta cũng có thể suy ra những câu nói của người anh đối với em ḿnh thế nào! Những câu nói có thể đại loại như: - “mầy c̣n vác mặt mày về đây hả?” – “Mày định về đây chia cái ǵ nữa đây?” – “ Mày làm tán gia bại sản chưa hài ḷng chắc?” – “Ông già thất vọng về mày”… Và đứa con trai hoang đàng sẽ rút lui. Sự t́m về của nó thất bại. Nó sẽ lại bước vào ḍng đời gió bụi. Nó sẽ chết ở xó kẹt nào đó, mang theo nỗi ḷng đau khổ sám hối ăn năn mà không c̣n cơ hội nhận ra được người cha đang yêu thương chờ đợi nó.

Có rất nhiều vật cản trên “bước đường t́m về. Có rất nhiều sương mù làm nhạt nḥa h́nh ảnh Thiên Chúa là Người Cha Nhân Hậu. Không phải chỉ ngày xưa, thời Pharisêu, Biệt Phái, mà trong cả thời nay, có khi ngay cả trong ḷng Giáo Hội.

Chuyến t́m về của đứa con trai hoang đàng trong câu chuyện Tin Mừng hôm nay thành công, v́ anh đă can đảm đến với cha ḿnh. Anh trực tiếp thấy được dung nhan hiền từ của cha ḿnh ngoài sức tưởng tượng của anh. Không có cánh tay trừng phạt giáng xuống anh, chỉ có ṿng tay êm ái ôm chằm lấy anh. Không có những lời hạch tội quát mắng, chỉ có những lời ra lệnh mở tiệc ăn mừng. Không có những lời lên án, chỉ có những lời bênh vực. Không có bờ môi đay nghiến, chỉ có những nụ hôn. Không có chỗ ở để nhận thêm một đầy tớ, chỉ có chỗ ở dành cho đứa con bao năm chờ đợi trở về. Anh trực tiếp cảm nghiệm được ḷng yêu thương của cha anh trổi vượt hơn vạn lần anh suy đoán. Anh nhận được ân huệ của cha anh lớn lao vạn lần hơn những ǵ anh van xin.

Sự vui mừng của cha anh cho anh ḷng tự trọng. Cho anh vững bước tiến lên để xứng đáng với t́nh cha. Cha anh tin tưởng anh làm lại cuộc đời mới. “Nhưng chúng ta phải ăn mừng, phải vui vẻ, v́ em con đây đă chết mà nay lại sống, đă mất mà nay lại t́m thấy." (Lc.15,32).

Chỉ có Chúa Giêsu mới trả lời được v́ sao “các người thu thuế và các người tội lỗi đều lui tới với Người”, và v́ sao Người lại “đón tiếp phường tội lỗi và ăn uống với họ. Các người thu thuế và các người tội lỗi đều lui tới với Đức Giêsu để nghe Người giảng. Những người Pharisêu và các kinh sư bèn xầm x́ với nhau: "Ông này đón tiếp phường tội lỗi và ăn uống với chúng." (Lc.15,1-32).

Chỉ có Chúa Giêsu mới diễn tả đúng mức thế nào là Thiên Chúa là Cha Nhân Từ. và thế nào là T́nh Yêu Thiên Chúa dành cho nhân loại khi ṿng tay của Người dang rộng trên Thập Giá. “Ông Philípphê nói: ‘Thưa Thầy, xin tỏ cho chúng con thấy Chúa Cha, như thế là chúng con măn nguyện’. Đức Giêsu trả lời: ‘Thấy ở với anh em bấy lâu, thế mà anh Philíphê, anh chưa biết Thầy ư? Ai thấy Thầy là thấy Chúa Cha. Sao anh lại nói: ‘Xin tỏ cho chúng con thấy Chúa Cha’?” (Ga.14,8-9).

Lạy Chúa, Xin đừng làm rạng rỡ chúng con, vâng, lạy Chúa, xin đừng! nhưng xin cho danh Ngài rạng rỡ, bởi v́ Ngài thành tín yêu thương. (Tv.115,1). Amen.